Neem slechte prognoses niet klakkeloos voor waar aan

Op LinkedIn staat een interessante post van Jan van Setten. Jan is auteur en spreker maar ook iemand die twee jaar geleden was gediagnosticeerd met uitgezaaid melanoom kanker.
In zijn post van 23 mei 2024 schrijft Jan daarover het volgende:
‘U hebt nog maar een jaar te leven’, zei de arts.⁣
Slik. Wat!? ⁣
– ‘Weet u dat zeker?’ ⁣
‘Ja..’, zei ze.⁣
– ‘Hmm, weet ú zeker of u er morgen nog bent?’, vroeg ik. ⁣
‘Nee, dat weet ik niet zeker’, antwoordde ze.⁣
– ‘Kijk, ik wel, dat heeft u net gezegd, een jaar zelfs.’⁣
Inmiddels leeft hij dus al een jaar langer dan voorspeld.

Zijn reactie is precies de juiste reactie op een negatieve prognose, als je tenminste het (levensgrote) risico op het ontstaan van het gezondheidsbeschadigende nocebo-effect wilt minimaliseren. Het brein anticipeert namelijk op dit negatieve verwachtingspatroon en zorgt ervoor dat het alvast daarmee matchende mechanismes activeert.

Jan is het (levende!) voorbeeld van de enorme kracht van de menselijke geest en de verstrekkende biologische effecten die deze heeft op het lichaam.

Maar hij is zeker niet de enige. Voor mijn boek ‘Zelfherstel van Binnenuit’ heb ik ook verschillende ‘survivors’ mogen interviewen die een slechte prognose hadden. O.m. twee mensen met een graad IV hersentumor die gemiddeld een prognose van maximaal 12-18 maanden krijgen. Een daarvan is inmiddels 12 jáár verder en is nog nooit zo gelukkig en fit geweest als nu. En de ander is ook al zes jaar verder. In beide gevallen zijn de scans steeds goed en is er niets meer te zien van de oorspronkelijke tumor. Beiden hebben na de diagnose hun leven radicaal omgegooid en staan er uiterst positief in.

Zelf heb ik na een zware buikoperatie een prognose van ‘veel pijn’ en ‘een herstel van 6 tot 8 weken’ dankzij specifieke hersentraining weten om te buigen naar geen enkele postoperatieve pijn (ik heb zelfs nog geen paracetamol nodig gehad) en een herstel dat slechts een paar dagen duurde.

Mijn advies zou dus luiden: nooit klakkeloos een negatieve prognose voor waar aannemen maar ook vertrouwen op een vorm van eigen-wijsheid. Want je brein is neuroplastisch en kan getraind worden om een zo positief mogelijk verwachtingspatroon te omarmen. Uit wetenschappelijke studies blijkt dat dit gezondheidsbevorderende effecten heeft. Want het brein sorteert ook hierop alvast voor.

De kracht van de geest reikt heel ver. En mensen zijn geen statistieken.