Een droom komt uit…

Met de lancering van de Academie voor Zelfherstel is een lang gekoesterde droom werkelijkheid geworden.

De afgelopen jaren heeft mijn leven een aantal voor mij zeer verrassende wendingen genomen die mij steeds verder op een nieuw pad hebben gebracht. Dit is het pad van eigen regie nemen over je gezondheid.

Laat ik ter voorkoming van misverstanden eerst duidelijk maken wat ik hier niet mee bedoel. Eigen regie nemen over je gezondheid betekent niet dat ik niet blij en dankbaar ben voor onze hardwerkende artsen, verpleegkundigen, apothekers en andere zorgverleners en evenmin dat ik me niet gelukkig prijs dat ik in Nederland leef en daardoor toegang heb tot een van de beste systemen van gezondheidszorg. Verre van dat. Ik wil er ook niet mee zeggen dat je niet (meer) naar de dokter moet gaan of moet stoppen met je medicijnen, wel integendeel. Tenslotte wil ik hiermee zeker niet beweren dat het leven en je gezondheid 100% maakbaar zijn. Covid-19 heeft ons wat dit betreft weer duidelijk een hele dure les in nederigheid geleerd. Garanties voor een goede gezondheid bestaan helaas niet en mensen kunnen altijd gewoon pech hebben, hoe hard ze hun best ook doen om zo gezond mogelijk te leven. Er is nu eenmaal een deel van het leven waarop je geen invloed hebt.

Met eigen regie nemen over je gezondheid bedoel ik daarentegen dat je optimaal gebruik maakt van dat deel van je gezondheid waarop je wel zelf invloed hebt. En dat deel is groter dan je denkt.

De Academie voor Zelfherstel wil al diegenen die graag het maximale willen halen uit hun eigen gezondheid uitnodigen om hiermee op een praktische en inspirerende manier aan de slag te gaan. Dit doet de Academie door het delen van (diepgaande) informatie hierover uit de zelfhersteldatabank en uit (gast) blogs maar zeker ook door het aanbieden van een rijk scala aan gevarieerde live en online workshops, lezingen en trainingen die jou meteen op het pad naar meer gezondheid zetten.

Interesse? Meld je dan hier aan als abonnee – tot 1 april 2021 is je abonnement geheel gratis! – en profiteer zo van exclusieve Academiekortingen op het gehele aanbod!

Want er is altijd iets dat je voor jezelf kunt doen!

 

Visualisaties tegen pijn

In deze moeilijke tijden is het voor iedereen al een uitdaging om zo goed mogelijk overeind te blijven. Maar voor alle mensen die om welke reden dan ook last hebben van (chronische) pijn, is het nu nog lastiger dan normaal. Er zijn immers heel veel mensen die vanwege een ziekte of aandoening chronische pijn hebben. En er zijn op dit moment ook mensen die te maken hebben met behandelingen en operaties die noodgedwongen worden uitgesteld waardoor (extra) pijnklachten optreden of deze langer voortduren. Dit ongelukkige gegeven zorgt voor meer stress en spanning, waardoor de pijn soms nog wordt verergerd.

Visualisaties kunnen helpen om pijn te verminderen.

Uit diverse internationale studies komt naar voren dat kankerpatiënten die naast hun normale behandeling ook regelmatig geleide visualisaties deden minder pijn hadden dan kankerpatiënten in een controlegroep die alleen hun normale behandeling ondergingen. Recent onderzoek in Nederlandse revalidatiecentra laat een soortgelijk beeld zien. Mensen die een nieuwe knie of heup hadden gekregen en fysiotherapie in combinatie met geleide visualisaties deden, bleken significant minder pijn (en een betere mobiliteit) te hebben dan de controlegroep die uitsluitend fysiotherapie deed. Inmiddels zijn er ook tientallen ziekenhuizen in Nederland die medische hypnose aanbieden, geleide ontspanningsvisualisaties waarmee zeer goede resultaten worden geboekt bij onder andere chronische (onbegrepen) buikpijn bij kinderen. Ook zijn er tandartsen die geleide visualisaties aanbieden om zo de pijn van hun patiënten te verlichten. En in België worden bij sommige operaties geleide ontspanningsvisualisaties met succes toegepast in combinatie met lokale verdoving als alternatief voor volledige narcose.

Daarom heb ik een viertal visualisaties ingesproken die gericht zijn op pijnvermindering.

Zoals bij alle vormen van visualisatie is het ook hier belangrijk dat je eerst zo ontspannen mogelijk wordt. Dit bereik je het beste door ergens rustig te gaan zitten waar je niet gestoord kunt worden, je ogen te sluiten en je ademhaling te vertragen. Zo vertragen ook je hersengolven en kom je in een ontvankelijke staat, waardoor de visualisatie – mits met regelmaat gedaan – optimaal kan werken.

Ik wens alle mensen die om welke reden dan ook pijn lijden verzachting en vermindering van hun klachten toe, maar het allerliefst wens ik hen natuurlijk een volledig pijnvrij bestaan.

Hoe dan ook, ik hoop van harte dat deze visualisaties jullie mogen helpen.

Voel je vooral vrij om dit bericht te delen met een ieder die dit volgens jou nodig zou kunnen hebben.

TIP VOOR HET AFSPELEN: ZET EERST JE SCHERMBEVEILIGER UIT, ANDERS WORDT HET AFSPELEN ONDERBROKEN.

Visualisatie voor gezondheid en immuniteit

Kun jij ook wel een oppepper gebruiken in deze onzekere tijden vol angst, stress en spanning? Luister dan naar deze gratis geleide meditatie en visualisatie (duur: ongeveer 25 minuten), speciaal gericht op het boosten van je gezondheid en immuniteit.

Ik wens je veel ontspanning, uitstekende gezondheid en een perfect functionerend immuunsysteem!

Voel je vooral vrij om dit bericht te delen met een ieder die dit volgens jou nodig zou kunnen hebben.

TIP VOOR HET AFSPELEN: ZET EERST JE SCHERMBEVEILIGER UIT, ANDERS WORDT HET AFSPELEN ONDERBROKEN.

Als het je soms eventjes te veel wordt…

…is dat begrijpelijk en helemaal oké. We zijn mensen, geen machines. Gelukkig maar. Je emoties even de vrije loop laten kan enorm opluchten. Erover praten of schrijven (bijvoorbeeld in een dagboek) ook.

De enorme onzekerheid die we momenteel allemaal ervaren over onze gezondheid, ons inkomen en onze toekomst zowel op korte als lange termijn knaagt aan ons primaire gevoel van veiligheid en geborgenheid. We voelen ons nu op ons kwetsbaarst. Dat doet wat met een mens. Sommigen van ons trekken zich terug in hun schulp, anderen slaan wild om zich heen. Angst kent vele gezichten maar is altijd een slechte raadgever. Angst is een negatief verwachtingspatroon voor de toekomst.

Angstvaccin

Het beste vaccin tegen angst is vertrouwen. Vertrouwen in jezelf. Vertrouwen in de ander. Vertrouwen in de goedheid van (het overgrote deel van) de mensheid. Vertrouwen in de natuur. Vertrouwen in de wijsheid en kracht van je lichaam. Vertrouwen in het zelfherstellende vermogen van je lichaam.

Vertrouwen is een positieve emotie die de stressreactie, ingegeven door grote onzekerheid, kan verminderen. Hoe minder stress, hoe beter je immuunsysteem functioneert. Hoe meer vertrouwen je in jezelf kunt installeren, hoe meer rust je in je hoofd en je lijf zult voelen en hoe meer veerkracht je uiteindelijk zult ervaren.

Betekent vertrouwen hebben dat je nooit meer ziek kunt worden? Nee, natuurlijk niet. Maar vertrouwen biedt wel zicht op hoop, op positieve(re) uitkomsten, op een rooskleuriger verwachtingspatroon voor de toekomst. Vanuit vertrouwen maak je andere keuzes dan vanuit angst. Vanuit die andere keuzes ga je je anders gedragen en behaal je andere resultaten.

Zoals Maya Angelou het ooit zo mooi zei: ‘Hope and fear cannot occupy the same space. Invite one in to stay‘.

Meditatie helpt je vertrouwen op natuurlijke wijze te vergroten

Elke dag een kwartiertje met gesloten ogen je ademhaling vertragen zorgt ervoor dat je hersengolven vertragen. Daardoor krijg je vanzelf steeds meer vertrouwen. Regelmatig mediteren leidt namelijk tot een fysieke verkleining van je angstcentrum in de hersenen. Zo ga je op den duur minder piekeren, heb je minder last van stress en paniek en voorkom je overbezorgdheid.

Zelf mediteer ik al jaren met Deepak Chopra en Oprah Winfrey (en nee, ik heb geen aandelen en verdien helemaal niets met deze reclame :-)). Via chopracentermeditation.com kun je Engelstalige meditaties kopen die je kunt streamen. Maar ze organiseren ook geregeld gratis meditatiecycli van 21 dagen. Momenteel is er een bezig waarbij je nog zou kunnen aanhaken. Deze is getiteld ‘Hope in uncertain times’. Zeer toepasselijk en ontzettend fijn om je vertrouwen een enorme boost te geven. Een andere geschikte meditatie voor nu is ‘Perfect Health’. Je vindt ze hier: https://chopracentermeditation.com/experience

Affirmaties

Affirmaties, positieve krachtige spreuken die je net zo vaak herhaalt totdat je hersenen die voor waar aannemen, kunnen je ondersteunen bij het ontwikkelen van meer vertrouwen. Dat is nu – meer dan ooit – belangrijk. Voor het beste effect herhaal je ze zo vaak mogelijk, zowel in gedachten als hardop (voor de spiegel) en op schrift. Het maakt niet uit of je affirmatie op het moment van uitspreken echt waar is of niet; hoe vaker je brein dezelfde informatie krijgt aangeboden, hoe meer je brein dit gaat geloven. Dit werkt zo met negatieve input (bijvoorbeeld als iemand zijn leven lang te horen krijgt ‘geen knip voor de neus waard te zijn’) maar evengoed met positieve input. Door telkens opnieuw dezelfde positieve krachtige zinnen uit te spreken, word je als het ware op een gunstige manier gehersenspoeld.

Voorbeelden van geschikte affirmaties in deze moeilijke tijd zijn:

Algemene affirmaties:

‘Ik ben topfit’.

‘Ik ben vitaal en sterk’.

‘Ik voel me uitstekend’.

‘Ik voel me elke dag beter’.

‘Ik ben volmaakt veilig’.

‘Ik heb vertrouwen’.

‘Ik heb het volste vertrouwen in de wijsheid, kracht en het zelfherstellend vermogen van mijn lichaam’.

Longen:

‘Mijn longen en luchtwegen zijn schoon en kerngezond’.

‘Mijn ademhalingsstelsel blaakt van gezondheid’.

‘Ik ben blij en dankbaar dat ik diep en vrij kan ademen’.

‘Elke ademteug is vol van gezondheid’.

Afweersysteem

‘Mijn afweersysteem is krachtig en functioneert perfect’.

‘Ik heb perfecte immuniteit’.

‘Mijn immuunsysteem is ijzersterk’.

‘Mijn afweersysteem beschermt mij 24 uur per dag, 7 dagen per week perfect tegen alle bedreigingen van binnenuit en alle indringers van buitenaf’.

Bovenstaande tips kunnen helpen om je iets meer in balans te voelen. Maar als je desondanks af en toe uit je evenwicht raakt, weet dan: je bent maar een mens, het is oké. Het is ook allemaal ontzettend veel tegelijk. Maar morgen is weer een nieuwe dag en dus een nieuwe kans op meer balans.

Blijf gezond!

 

 

Geleide Ontspanningsvisualisatie: boswandeling

 

In deze stressvolle tijd is het van groot belang regelmatig bewust ontspanning te zoeken. Daarvoor is een geleide ontspanningsvisualisatie zeer geschikt.

Als je in een relaxte staat bent, krijgt je afweersysteem een boost en kan het zelfherstellende vermogen van je lichaam zijn werk het beste doen.

Laat je dus ook gratis meevoeren op deze boswandeling maar dan in your mind’s eye!

Voel je vooral vrij om dit bericht te delen met een ieder die dit volgens jou nodig zou kunnen hebben.

TIP VOOR HET AFSPELEN: ZET EERST JE SCHERMBEVEILIGER UIT, ANDERS WORDT HET AFSPELEN ONDERBROKEN.

 

Geleide ontspanningsvisualisatie: op het strand

In deze onzekere tijden hebben we allemaal meer dan ooit behoefte aan extra momenten van ontspanning. Een van de manieren om dit te bereiken is via een geleide ontspanningsvisualisatie.

Ontspanning is altijd al heel belangrijk voor je gezondheid, maar nu helemaal. Op het moment dat je lichaam kan ontspannen, zorgt het parasympatisch zenuwstelsel voor meer kalmte, rust en evenwicht. Een relaxte staat leidt bovendien tot een sterker afweersysteem.

Voel je je gestrest, angstig of gespannen, zoek dan een rustige plek op en luister naar deze visualisatie die ik speciaal voor jou heb gemaakt. Gedurende een zestal minuten word je zo vanzelf meegenomen naar een andere, vredige en relaxte, wereld. We mogen dan wel niet echt met vakantie kunnen, in onze geest kunnen we dat zeker.

Happy relaxing!

Voel je vooral vrij om dit bericht te delen met een ieder die dit volgens jou nodig zou kunnen hebben.

TIP VOOR HET AFSPELEN: ZET EERST JE SCHERMBEVEILIGER UIT, ANDERS WORDT HET AFSPELEN ONDERBROKEN.

Hoe vind je meer vertrouwen in deze bange tijden?

We weten allemaal dat angst een slechte raadgever is. Bange gevoelens, onzekerheid en piekeren zorgen ervoor dat er veel stresshormonen in ons bloed komen waardoor ons immuunsysteem wordt verzwakt. De vraag is dan hoe we in deze moeilijke, nooit eerder vertoonde omstandigheden zowel geestelijk als lichamelijk zo goed mogelijk in balans kunnen blijven.

Hieronder volgt mijn lijst met suggesties:

1. Doe aan liefdevolle zelfzorg

Je lichaam doet 24/7 zijn uiterste best voor jou. Meestal vinden we dit vanzelfsprekend en staan we daar geen seconde bij stil. Maar je lichaam is onwaarschijnlijk mooi, ingewikkeld en intelligent. Per cel vinden er per seconde zo’n 100.000 chemische reacties plaats. Als je weet dat we zo’n 37 biljoen cellen hebben, is ons lichaam niets minder dan een wonder. Zorg er zo goed en liefdevol mogelijk voor. Maak er contact mee. Misschien heb je nu eindelijk eens tijd voor een ontspannend bad in plaats van een snelle douche. Gebruik die scrub en heerlijk geurende bodylotion. Hul je in kleren die zacht en comfortabel zijn (je hoeft waarschijnlijk toch de deur niet uit). Kies kleuren die je blij maken. Geef je lichaam de aandacht en zorg die het verdient.

2. Realiseer je dat je een keuze hebt:

a. Hoe ga je praktisch om met deze nieuwe situatie?

Dat virus is er, dat is de nieuwe realiteit. Daarin hebben we niets te kiezen. Maar hoe we met deze werkelijkheid en alle nieuwe leefregels omgaan, hebben we voor het overgrote deel zelf in de hand. Zolang we verzet of weerstand voelen, kost het ons nodeloos extra energie. Energie die we nu hard nodig hebben om zo gezond mogelijk te blijven. Aanvaarding zorgt daarentegen voor meer ruimte. Ruimte om soms wat afstand te nemen van de hele situatie, ruimte om misschien ook nieuwe kansen te zien. Kansen op verbroedering, compassie, omkijken naar elkaar. Juist nu. Misschien, heel misschien, zijn er in deze ongekende crisis met onnoemelijk veel menselijke ellende zelfs wat lichtpuntjes. Uit talloze initiatieven wereldwijd zien we prachtige voorbeelden opduiken van medemenselijkheid, ook zonder direct fysiek contact. Wie weet stoppen nu extra veel mensen definitief met roken, gaan mensen eindelijk voldoende groente en fruit eten en minstens een half uurtje per dag bewegen. Er is geen fileleed meer. De stikstofuitstoot is nog nooit zo laag geweest, het water in Venetië nog nooit zo schoon. Veel ouders en kinderen brengen meer tijd met elkaar door.

b. Welke mindset kies je?

Op het eerste gezicht lijkt hier niets te kiezen. We bevinden ons immers allemaal in deze akelige situatie waarin we 24/7 hoogst alarmerende berichten te verstouwen krijgen, gevraagd en ongevraagd. Maar hoe moeilijk ook, er zijn talloze momenten op een dag waarop je kunt kiezen om mee te gaan met de angst en paniek of om de reddingsboei van vertrouwen vast te grijpen. Zo’n keuzemoment heb je bijvoorbeeld in de supermarkt. Sleep je de resterende voorraad wc-rollen naar huis, of neem je alleen dat wat je echt op dit moment nodig hebt? Zie jij alleen de schappen die leeg zijn of realiseer je je dat wij nog steeds een overvloed kennen waarvan het overgrote deel van de wereldbevolking alleen maar kan dromen? Produceer jij angstzweet of sportzweet? Begin jij al je zinnen met ‘Ik ben bang dat…’ en ‘Als maar niet…’ of ga je voor ‘Ik heb het volste vertrouwen dat…’? Probeer al deze voorbeeldzinnen maar eens uit, dan ervaar je meteen het verschil in het gevoel dat ze oproepen in je lichaam.

Uit onderzoek blijkt dat een positieve mindset je immuunsysteem een boost kan geven. Probeer daarom bewust positieve gedachten te formuleren en positieve gevoelens te cultiveren. Denk intens terug aan momenten waarop je een enorme liefde voor iets of iemand hebt gevoeld, bijvoorbeeld de geboorte van je kind. Kijk naar foto’s van je geliefde. Koester die momenten van zorgeloze vreugde en roep ze opnieuw zo levendig mogelijk op. Wees dankbaar voor alles wat wel werkt in je leven. Deze positieve gevoelens maken feel good hormonen aan waardoor je je prettiger en veiliger voelt en geven bovendien je afweersysteem een snelle oppepper.

Ben jij extra gevoelig voor akelige berichtgeving, overweeg dan om niet alles van minuut tot minuut te volgen. Kies bewust welke informatie je tot je neemt.

3. Zoek bewust ontspanning

Ontspanning is de tegenhanger van stress en zorgt voor een beter werkend afweersysteem. Doe alles waar jij van ontspant. Tuinieren, breien, klassieke muziek luisteren. Maar verreweg de meest effectieve manier om te ontspannen is meditatie. Zoek een plek waar je niet gestoord kunt worden. Kies op internet een van de vele (gratis) meditaties en sluit vervolgens je ogen. Bij meditatie gaat het erom dat je – in stilte – je ademhaling vertraagt. Als je ademhaling vertraagt, vertragen ook je hersengolven. Zo kom je in een andere staat van bewustzijn waardoor je hersenen je lichaam anders aansturen. Als je regelmatig mediteert, ervaar je vanzelf minder angst en bezorgdheid omdat je angstcentrum in de hersenen letterlijk krimpt. Anderzijds ben je dankzij regelmatige meditatie in staat om steeds meer vertrouwen in jezelf en je lichaam te voelen.

4. Doe affirmaties

Gedachten, woorden en gevoelens zijn energie die ons zowel kunnen beschadigen als helen. Het herhaaldelijk doen van affirmaties – krachtige positieve spreuken, in dit geval over je gezondheid – zorgt ervoor dat je hersenen deze op enig moment voor waar gaan aannemen. Dat versterkt niet alleen je vertrouwen, maar zorgt ook voor positieve biologische effecten in je lichaam. In het begin kunnen deze affirmaties gek of geforceerd aanvoelen. Maar neem van mij aan dat de kracht van de herhaling echt zijn werk gaat doen (ik spreek uit ervaring). Kies positieve gedachten als je ergens moet wachten, schrijf ze op of spreek ze hardop uit terwijl je in de spiegel kijkt. Zo kweek je langzaam maar zeker een beetje meer vertrouwen in jezelf en in je lichaam. We hebben krachtige positieve zinnen nu meer dan ooit nodig als ‘tegengif’.

Geschikte affirmaties zijn nu bijvoorbeeld: ‘Ik ben veilig. Ik heb vertrouwen in de wijsheid en kracht van mijn lichaam. Ik voel me goed. Elke dag gaat het beter. Ik ben blij en dankbaar voor mijn gezondheid en die van mijn dierbaren. Ik ben ijzersterk. Ik ben fit en vitaal.’

Een mooie affirmatie voor het afweerssysteem die ik zelf gebruik is deze: ‘Ik ben blij en dankbaar dat mijn immuunsysteem kerngezond en ijzersterk is. Ik ben blij en dankbaar dat mijn immuunsysteem mij 24 uur per dag, zeven dagen per week perfect beschermt tegen alle bedreigingen van binnenuit en alle indringers van buitenaf.’

5. Doe visualisaties

Visualiseren is het (met gesloten ogen) in je geest zo levendig mogelijk met al je zintuigen een gewenste situatie voor je zien. Dit kun je op verschillende manieren doen. Je kunt zelf in gedachten naar jouw favoriete plaats gaan. Misschien is dat een bergtop, een strand of een alpenwei. Als je het moeilijk vindt om je dit voor te stellen, kun je eerst foto’s of video’s terugkijken van die (vakantie)plek zodat je weer weet hoe het eruitzag. Of je kunt kiezen voor een geleide visualisatie waarbij je alleen maar naar een stem hoeft te luisteren die je meeneemt naar die veilige plek.

Visualisatie heeft een positieve invloed op je afweersysteem omdat het je helpt om in een ontspannen staat te geraken. Als het lichaam deze relaxation response ervaart, gaat het parasympatisch zenuwstelsel ‘aan’ en is het lichaam in staat om zijn zelfherstellend vermogen te activeren. Ontspanning heeft dus een positieve invloed op je immuunsysteem. Uit onderzoek gedaan bij kankerpatiënten weten we dat visualisaties die specifiek gericht zijn op het afweersysteem kunnen leiden tot de aanmaak van meer afweercellen. Het enige dat je voor visualisatie nodig hebt, is een plek waar je niet wordt gestoord en een aantal minuten van je tijd. Visualisatie werkt het beste als je vooraf een paar minuten je ademhaling vertraagt. 

6. Geniet van de kleine dingen

In normale omstandigheden zijn we zo druk met de waan van de dag dat we snel afgeleid raken. Bovendien opereren we meestal op de automatische piloot. Daardoor hebben we vaak geen oog meer voor al het moois dat ons elke dag omringt, zowel in als om ons huis. Nu velen van ons vaker thuis zullen zijn, nodig ik jullie uit om eens bewust te kijken naar dat schilderij in de gang waar je elke dag langs loopt. Zie hoe buiten het frisse lentegroen ontluikt, precies zoals de bedoeling is. Focus je aandacht eens op de prachtige kleuren van dat koolmeesje dat druk bezig is met het maken van een nest. Anders kijken zorgt op termijn vanzelf voor verwondering over de schoonheid van al die ‘kleine’ grote dingen in je eigen omgeving. Zo kweek je meer positieve gevoelens.

7. Hou je gevoel voor humor

Natuurlijk, er valt bar weinig te lachen dezer dagen. Toch is het voor je afweersysteem van belang dat je probeert om je gevoel voor humor te bewaren. Lachen zorgt voor de aanmaak van endorfines die pijnstillend zijn en een prettig gevoel geven. Door te lachen geef je je lichaam het signaal dat het veilig is, hetgeen een gevoel van ontspanning veroorzaakt. Kijk dus gerust eindeloos grappige katten- of babyfilmpjes op Youtube of grijns gerust even bij de zoveelste wc-papier grap.

8. Geloof in de best mogelijke uitkomst en creëer een positief verwachtingspatroon 

In iedere situatie zijn vele scenario’s denkbaar, ook in de huidige toestand. Het is normaal gesproken al heel menselijk om vooral bezig te zijn met het slechtste scenario, laat staan in deze uitzonderlijke omstandigheden. Maar de slechtste uitkomst is maar één van de vele denkbare uitkomsten. Voor onze gemoedsrust en onze gezondheid is het juist zaak om te focussen op de best mogelijke uitkomst. Geef bewust je aandacht hieraan en probeer deze zo duidelijk mogelijk voor je te zien. Koppel er een positief verwachtingspatroon aan. Plan vooruit, ook al weet je niet of je tegen die tijd wel naar de kroeg kunt, weer lekker uit eten kunt gaan of naar dat concert gaat.  

Met deze suggesties kun je langzaam maar zeker steeds wat meer vertrouwen gaan ervaren in je lichaam, in jezelf en in de toekomst.

Ik wens jullie allemaal veel gezondheid, kracht en vertrouwen.

Positieve emoties kunnen bijdragen aan het voorkomen van infecties

Uit verschillende wetenschappelijke onderzoeken komt telkens als rode draad naar voren dat een positieve mindset een uitstekende beschermingsfactor is tegen ziekte.

Zo werden in een studie uit 2006 van de Carnegie Mellon University in de Verenigde Staten 193 gezonde vrijwilligers via neusdruppels blootgesteld aan verschillende virussen. De bedoeling was om te onderzoeken of verschillende emotionele stijlen van mensen ook verschillen zouden laten zien tussen besmetting met het verkoudheids- en influenzavirus.

Na blootstelling aan die verschillende virussen bleken de deelnemers die meer positieve emoties zoals geluk, vreugde en optimisme aangaven veel lagere aantallen infecties van de bovenste luchtwegen te krijgen dan degenen met meer negatieve emoties.

De verklaring hiervoor is dat positieve emoties zorgen voor een boost van je afweersysteem. Uit onderzoek blijkt dat positieve emoties ervoor zorgen dat er meer witte bloedlichaampjes in het bloed komen, een toename die na een half uur zelfs op kan lopen tot 30%. Witte bloedlichaampjes sporen virussen, bacteriën en andere indringers op om ze vervolgens te vernietigen. Door aan leuke dingen te denken en de bijbehorende positieve emoties te ervaren komt de afscheiding van afweerstoffen dus sneller op gang.

Natuurlijk is een positief gemoed geenszins een garantie dat je niet toch ziek zou kunnen worden. Maar deze periode waarin we worden overspoeld met angstaanjagende berichtgeving over het Coronavirus kan wel degelijk een mooie aanleiding zijn om heel bewust positieve emoties te cultiveren.

Aan de adviezen van het RIVM om regelmatig je handen te wassen met water en zeep, papieren zakdoekjes te gebruiken en om te niezen c.q. te hoesten in ellebogen zou wat mij betreft dus nog de volgende passage moeten worden toegevoegd:

‘Wees dankbaar in plaats van afgestompt, mild in plaats van veroordelend, vergevingsgezind in plaats van haatdragend. Stop met klagen en ga actief op zoek naar alles wat je blij maakt.’

Gezondheid!

 

Beste tips om jeugdig te blijven

Inspirerende voorbeelden van jeugdige ouderen die nog alles uit het leven halen waren nog niet zo lang geleden te zien in het SBS 6-programma ‘De wereld rond met 80-jarigen’. Die krasse knarren draaiden hun hand er niet voor om om lange en verre reizen te maken met een druk schema van bezichtigingen en waarbij een aantal van hen zelfs ging duiken, parachute springen en paardrijden, om maar een paar dwarsstraten te noemen.

En nu is er het programma ‘100 jaar jong’ waarin Gordon op bezoek gaat bij actieve honderdplussers. Ze wonen nog thuis, doen zelf boodschappen, koken hun eigen potje en hebben over het algemeen een druk sociaal leven. Sommigen rijden zelf nog auto. Ze doen allemaal dagelijks iets aan lichamelijke oefeningen en beweging. Een vrouw van 101 slikte zelfs geen enkel medicijn!

De meesten zien er ook aanmerkelijk jonger uit dan hun kalenderleeftijd. Een mevrouw van 105 (!) spant de kroon omdat ze een huid heeft die nagenoeg geen rimpels vertoont. Ze hebben allemaal een goed gevoel voor humor en – op een enkeling na – zijn ze nog steeds verliefd op het leven. En ze gaan allemaal met hun tijd mee, inclusief het gebruik van smartphones en iPads.

Deze jong-ouderen laten op overtuigende wijze zien dat zelfs hoge ouderdom niet per se met gebreken hoeft te komen.

Hoewel het leven ontegenzeglijk bepaalde veranderingen met zich meebrengt als we ouder worden en het leven zeker niet 100% maakbaar is, blijkt uit onderzoek dat hoe we over deze veranderingen denken bepalend is voor ons welbevinden. Een positieve kijk op ouder worden, gezonde zelfzorg en een goed gevoel van eigenwaarde geven ons een maximale kans om te genieten van elke fase in ons leven, zelfs tot op zeer hoge leeftijd.

Deze positieve kijk op ouder worden bereik je het beste door te stoppen met jezelf en dus je hersenen steeds te vertellen hoe oud je bent volgens de kalender. Je hersenen nemen namelijk voor waar aan wat je ze bij herhaling vertelt (ongeacht of dit klopt of niet) en zullen het lichaam vervolgens dienovereenkomstig gaan aansturen. Je cellen luistervinken 24/7 naar alles wat jij tegen jezelf zegt. Als jouw self talk over ouder worden negatief getint is, zullen je cellen deze negatieve boodschappen ontvangen, verwerken en doorgeven aan andere lichaamscellen (feedbackloop). Zodoende ga je op termijn jouw negatieve gedachten letterlijk belichamen. Een negatieve mindset leidt aantoonbaar tot snellere veroudering en een grotere kans op het ontstaan van (chronische) ziekten. Maar je kalenderleeftijd zegt op zichzelf niets. Het gaat immers erom hoe oud je biologisch gezien bent.

Gewapend met deze wetenschap over wat de kracht van herhaling van bepaalde boodschappen met je hersenen én je lichaam kan doen, kun je deze dus veel beter gebruiken door telkens tegen jezelf te zeggen dat je jong en jeugdig bent op elke leeftijd. Of dat je pakweg half zo oud bent als je kalenderleeftijd. Deze positieve boodschap zal vervolgens door al je cellen worden opgevangen en voorkomt zo een identificatie met de negatieve stereotypen over oud(er) worden. Een positieve mindset  vertraagt het verouderingsproces en kan dit soms zelfs deels terugdraaien. Lees daar het boek The Telomere Effect van nobelprijswinnares dr. Elizabeth Blackburn maar eens op na.

Ik zou nog veel meer kunnen schrijven over dit boeiende onderwerp maar ik moet ook alvast wat voorbereidingen gaan treffen voor mijn verjaardagsfeestje van volgende week.

Ik verheug me nu al op mijn verjaardagstaart en het uitblazen van de 28 kaarsjes…

 

 

 

 

 

Het Counterclockwise-experiment

In 1981 deed Harvard-psycholoog Ellen Langer een experiment waarbij ze een groep 70-plussers een week samenbracht in een pand waarin het 1959 leek te zijn. De inrichting, kranten en tijdschriften, radio- en televisieprogramma’s; alles ademde de sfeer van dat lang vervlogen jaar. Deelnemers moesten ook kleding dragen uit die tijd en mochten alleen praten over onderwerpen tot en met 1959. Ze moesten, kortom, weer de persoon zijn die ze 22 jaar geleden waren.

Vooraf en na afloop werden diverse tests gedaan. De resultaten waren verbluffend: alle deelnemers bleken biologisch te zijn verjongd. Ze liepen sneller en meer rechtop; ze hadden meer spierkracht, rechtere vingers en een sterkere grip; hun gehoor, zicht, humeur, uithoudingsvermogen, lenigheid en geheugen waren verbeterd; 63% scoorde beter in intelligentietesten. Ze voelden zich niet alleen fitter en jonger dan slechts zeven dagen daarvoor maar werden door anderen ook jonger geschat. Langer concludeerde  dat een bewuste verandering van mindset leidt tot biologische veranderingen van het lichaam.

Het BBC-programma The Young Ones (2010) waarin zes beroemdheden op leeftijd in een huis uit 1975 verbleven, toonde dezelfde verjongende resultaten. Het verbaasde publiek zag dat sommigen weer zonder stok konden lopen, anderen hun sokken ineens zelf konden aandoen en een enkeling zelfs een dansje waagde.

Hoe is dit mogelijk? Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat wanneer mensen echt geloven dat iets – bijvoorbeeld een neppilletje – werkt, hun geloof en positief verwachtingspatroon ervoor zorgen dat de hersenen allerlei stoffen aanmaken die gunstige biologische effecten op het lichaam hebben. Dit noemen we het placebo-effect. Door welbewust een geloof in en verwachtingspatroon van verjonging te creëren werden deelnemers biologisch daadwerkelijk jonger.

Dit voorbeeld laat zien dat de grenzen die we onszelf opleggen niet per se reëel hoeven te zijn. Het geheim van natuurlijke verjonging én van een gezonde levensverwachting ligt in bewustwording van onze sociale en culturele conditionering inzake ouder worden. Dagelijks worden we – bewust en onbewust – beïnvloed door negatieve boodschappen over ouder worden uit onze omgeving zoals buren, vrienden, artsen, het nieuws op radio en tv, films, kranten, tijdschriften en niet te vergeten die ergerlijke reclames.

Studies tonen aan dat priming, een onopvallende manier van beïnvloeding, direct effect heeft op onze lichamelijke en geestelijke prestaties. Zo bleken ouderen die een tekst hadden gelezen waarin negatieve woorden over veroudering zoals ‘zwak’ en ‘seniel’ waren verstopt, meteen erna langzamer te lopen en slechter te scoren op geheugentesten dan ouderen die een tekst met positieve woorden over ouderdom hadden gelezen. Vanwege dit risico op negatieve gevolgen wilde een geriater zelfs de gewoonte om op te staan voor ouderen in bus of trein per direct afschaffen. Deze negatieve effecten van geloof en verwachtingspatroon staan bekend als het nocebo-effect.

Identificeer je dus niet met negatieve stereotypes over ouder worden. Zeg niet bij elke vergeetachtigheid ‘Ik word oud!, zie af van ‘seniorenkortingspassen’ en weiger mee te praten over ‘ouderdomskwalen’ alsof die onvermijdelijk zijn. Voor je het weet ga je je geloof letterlijk belichamen.

Koester in plaats daarvan bewust positieve gedachten en gevoelens over ouder worden. Hoe vaker je dit doet, hoe meer je hersenen deze nieuwe boodschappen voor waar zullen aannemen. Optimistisch uitgaan van wat mogelijk is in plaats van geloven in onmogelijkheid kan leiden tot een betere gezondheid op elke leeftijd. Langer noemt dit treffend de power of possibility.

In het belang van een gezonde levensverwachting hebben we de morele plicht om positief te leren denken en spreken over ouder worden en om onze ouderen te behandelen als competente, productieve leden van de maatschappij.

Geloof en verwacht dus het best mogelijke scenario in plaats van het slechtste.

Alleen zo kunnen we ons beste leven leiden.

NB: dit stuk is eerder als artikel verschenen in De Limburger onder de titel ‘De kracht van positiviteit’.